Türk Telekom'un mühendislik hafızası siliniyor

EGEMENLİK - Geçtiğimiz günlerde yerel basına yansıyan haber ile ülkemizin stratejik öneme sahip haberleşme altyapısını yöneten Türk Telekom`da liyakat ilkelerinin tamamen göz ardı edildiği bir atama gerçekleştirildiğine tanık olduk. Türk Telekom İzmir Bölge Müdürlüğü görevine, eğitimi ve mesleki geçmişi gerek telekomünikasyon sektörü gerekse mühendislikle ilgisi olmayan bir ismin atanması, mühendislik mesleğine ve Türk Telekom`un kurumsal kimliğine açık bir siyasi müdahaledir.

Türk Telekom, 2005 yılında başlayan özelleştirme süreciyle birlikte karanlık bir döneme sürüklenmiş; işletme hakkını devralan OTAŞ grubunun banka borçlarını ödememesi sonucu şirket hisseleri alacaklı bankalara devredilmiştir. Suudi Arabistan merkezli Oger Grubun Türk Telekom`dan kâr payı alarak ülkesine transfer etmesine izin verilirken, özelleştirme bedelini ödemek için Türk Telekom`un hisselerini rehinleyerek kredi çekmesine de göz yumulmuştur. Özelleştirme adı altında Oger`e kaynak transferi yapılan bu dönemde yatırımlar askıya alınarak Türk Telekom kâr etmeye zorlanmıştır. Bu dönemde tüm dünyada hızla gelişen fiber altyapı yatırımları sekteye uğratılmış, Türk Telekom adet bir borç sarmalına terk edilmiştir. 2022 yılında Türkiye Varlık Fonu`nun (TVF) bankalardan söz konusu hisseleri devralmasıyla Türk Telekom yeniden kamu idaresine girse de ülkemizin telekomünikasyon altyapısını güçlendirmenin bir aracına dönüşmemiş, teknik bir kurumdan ziyade siyasi kadrolaşma için bir araç haline getirilmiştir.

Telekomünikasyon gibi yüksek mühendislik bilgisi ve sektörel tecrübe gerektiren bir alanda yöneticilik, doğrudan teknik kararların verildiği bir operasyonel liderlik niteliğindedir. Arkeoloji eğitimi almış ve kariyerinin büyük bölümünü sosyal güvenlik bürokrasisinde geçirmiş bir kişinin bu makama getirilmesi, kamu yararı ile bağdaşmamaktadır. Üstelik 2019`da aday olup yeniden seçilememiş eski bir ilçe belediye başkanının atanması; Türk Telekom`un "seçilemeyen siyasilere kadro yaratma" mekanizması olarak kullanıldığını  göstermektedir. Bu tür atamalar, yıllarca bu sektörde uzmanlaşmış binlerce mühendisin emeğini ve liyakatini değersizleştirmektedir. Bu kurumlarda teknik donanımı düşük yöneticiler, altyapı yatırımlarında olası hatalı kararlar nedeniyle risk yaratma potansiyeli taşır. Bu dönemde beşinci nesil (5G) şebekeye geçiş nedeniyle çok ciddi bir yatırım artışı söz konusudur ve bu çalışmalarının çok daha ehil ve kurum hafızasına sahip kişiler tarafından yönetilmesi gerektiği çok açıktır.

Türk Telekom, Türkiye`nin 81 iline yayılan ve kılcal damar görevi gören bakır ve fiber optik ağların işletmecisidir. Bu altyapı sadece internet erişimi açısından değil; aynı zamanda ulusal güvenlik, afet yönetimi ve kamu hizmetlerinin dijitalleşmesi için de vazgeçilmez bir stratejik değerdir. Bu teknik altyapının gelişen teknolojiye uyumlu hale getirilmesi ve sağlıklı işlemesi, anayasal bir hak olan haberleşme özgürlüğünün teminatıdır. Bu altyapı olmadan haberleşme özgürlüğü kullanılamayacağından, doğrudan kamu yararı ve teknik sürdürülebilirlik gözetilmek zorundadır.

Ayrıca Türk Telekom, ülkemizin en büyük "mühendislik okullarından" biri olma niteliğini taşır. Binlerce elektrik, elektronik ve haberleşme mühendisinin uzmanlığıyla ayakta duran bu dev yapı, yerli teknoloji geliştirme potansiyelinin de merkezidir. Özelleştirme sonrası kâr hırsının teknik yatırımların önüne geçmesi, kurumun mühendislik hafızasını zayıflatmıştır. Varlık Fonu yönetiminde de liyakatsiz atamaların sürdürülmesi kabul edilemez. Tüm sektörler için kritik önemdeki temel telekomünikasyon şebekemizi işleten bu kurumun siyasi amaçlarla kullanılmasının önüne geçilmelidir. 

186 yıllık bir mirasa sahip PTT`nin bir parçası olan, 1994 yılından itibaren ülkemizin teknoloji ve haberleşme teknolojisi alanında çok güçlü bilgi ve mühendislik birikimi ile müstakil bir şirket olarak hizmet vermeye devam eden Türk Telekom`un yıllardır süregelen kurum içi yetişmiş deneyimli kadroları varken İzmir Bölge Müdürlüğüne arkeolog bir kişinin atanması kabul edilemez. Bu nedenle Bir an önce bu atama işleminin iptaline ve kurum içinde yer alan deneyimli meslektaşlarımızdan birinin bu göreve atanması konusunda harekete geçmeye çağırıyoruz.